از جمله یکی از مشکلات جدی و در عین حال دردناکی که باعث مراجعه افرا به کلینیکهای دندانپزشکی میشود، میتوان به آبسه دندان اشاره کرد؛ این مشکل علاوه بر ایجاد درد شدید در دهان و فک باعث تورم قسمتهای مختلفی از صورت همانند گونهها نیز خواهد شد! لازم به ذکر است از آنجایی که این عارضه به دلیل تجمع باکتریها در قسمتی ار لثه یا ریشه دندان ایجاد میشود، درمان آن برای جلوگیری از بروز مشکلات حادتر، امری ضروری است!
دلایل ایجاد آبسه دندان چیست؟
اگر بخواهیم بصورت تخخصی اما کوتاه در رابطه با علت آبسه دندان صیحت کنیم، باید گفت که عفونت باکتریایی و گسترش آن یکی از اصلیترین علائم ایجاد آبسه در بخشهای مختلف دهان است. ای در حالی است علل مختلف دیگری از جمله موارد زیر نیز میتواندد در بروز این عارضه نقش داشه باشند:
- عدم رعایت روتین بهداشتی دهان و دندان
- عدم استفاده از نخ دندان و دهانشویه
- پوسیدگیهای دندانی یا وجود حفره در دندان و لثه
- داشتن رژیم غذایی پر از قند
- بیماریهای لثه (بیماریهای پریودنتال)
- آسیب دیدن دندانها در اثر عواملی همانند شکستگی یا ترک خوردگی
علائم آبسه دندان چیست؟
- تورم و قرمزی لثه
- التهاب لثه
- احساس مزه بد درهان
- احساس بوی بد دهان
- متورم شدن غدد لنفاوی
- حساسیت دندانها یه دمای سرد یا گرم
- احساس مشکل در تنفس و بلع
- احساس درد هنگام گاز گرفتن یا جویدن غذا
- درد شدید گوش، گردن و یا فک
انواع آبسه دندان کدام است؟
پس از آشنا شدن با اینکه آبسه دندان چیست و به چه دلایلی بوجود میآید، نوبت به این میرسد تا با انواع آبسه دندان آشنا شوید! توجه داشته باشید که این عارضه به دلایل مختلفی در بخشهای مختلفی ار دهان شما ممکن است بوجود بیاید که شما با شناختن نوع آن میتوانید درمانهای تخصصیتری را بکار بگیرید و فرایند بهبودی را سریعتر طی کنید. از جمله انواع آبسه دندان میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
| نوع آبسه | محل ایجاد | علت ایجاد | علائم | روش درمان |
| پریودنتال | کیسههای پریودنتال اطراف دندان | تجمع باکتریها یا گیر کردن جسم خارجی | درد شدید، تورم اطراف دندان و استخوان فک | مراجعه فوری به دندانپزشک برای درمان اورژانسی |
| ژنژیوال | لثه | عفونت باکتریایی ناشی از مسواک زدن نادرست، پوسیدگی، شکستگی دندان | درد موضعی، تورم و فشار روی دندان | درمان عفونت و بهبود بهداشت دهان |
| پریآپیکال | ریشه دندان | چرک ناشی از عفونت دندان | درد هنگام جویدن و صحبت کردن، تورم فک، کف دهان و گونه | درمان ریشه دندان و کنترل عفونت |
| دندان عقل | دندان عقل | رعایت نکردن بهداشت دهان در دندانهای عقب | بوی بد دهان، درد و تورم | مراجعه به دندانپزشک و در صورت نیاز تخلیه یا کشیدن دندان |
| عصبکشی شده | اطراف دندان عصبکشی شده | نفوذ مواد عصبکشی یا عدم رعایت بهداشت پس از درمان | درد و تورم در اطراف دندان | بررسی و درمان توسط دندانپزشک |
| ایمپلنتشده | اطراف ایمپلنت دندان | کاشت نادرست یا مواد بیکیفیت ایمپلنت | درد، تورم و التهاب در ناحیه ایمپلنت | مراجعه به کلینیک معتبر برای بررسی و درمان |
آبسه دندان پریودنتال (Periodontal Abscess):
این نوع آبسه دندان که با عنوان آبسه جانبی یا آبسه پاریتال شناخته میشود در دسته یکی از آبسههای دردناک است که افراد پس از مبتلا شدن به آن به دلیل احساس درد زیاد در یک وضعیت اورژانسی قرار میگیرند. اگر بخواهیم کمی بیشتر در رابطه با این نوع آبسه صحبت کنیم باید گفت که یکی از علل اصلی به وجود آمدن آن تجمع یافتن باکتریها یا گیر کردن یک جسم خارجی در کیسههای پریودنتال است که در نهایت با تاثیر گذاشتن بر روی استخوان نگهدارنده دندان باعث میشود تا شما دردی تقریباً زیاد را در ناحیه اطراف دندان آبسه شده و استخوان فک خود احساس کنید.
لازم به ذکر است که در صورت مواجه شدن با این عارضه (همانند عکس آبسه دندان) باید در سریعترین زمان ممکن آن را مدیریت کنید و به اورژانس مراجعه نمایید تا از به وجود آمدن مشکلات پیشرفتهتر جلوگیری و عمل آورید.
آبسه دندان ژنژیوال (Gingival Abscess):
با توجه به محل به وجود آمدن لثه و دندان است به آن آبسه لثه نیز میگویند که یکی از دلایل اصلی آن عفونت باکتریایی در اثر مسواک زدن نادرست، پوسیدگی دندان، شکستگی دندان کردن غذا در خط لثه میباشد. همچنین لازم به ذکر است که گاهی اوقات در صورت خراش پیدا کردن خط لثه و ورود باکتریها به فضای داخلی آن این عارضه بوجود میآید که در این حالت افراد ممکن فشارهای مضاعفی را برروی دندان خود احساس کنند.
آبسه دندان پریآپیکال (Periapical Abscess):
با توجه به اینکه این آبسه به دلیل چرک ناشی از عفونت کردن دندان در قسمت ریشه رخ میدهد، میتوان گفت که محل بوجود آمدن آن با سایر مدلهای آبسه دندان کمی متفاوت است! لازم به ذکر است افرادی که دچار این عارضه میشوند معمولا در هنگام انجام فعالیتهایی از جمله صحبت کردن و جوییدن درد شدیدی را در قسمت ریشه دندان خود احساس میکنند که در این حال در صورت عدم دریافت درمانهای لازم، این عفونت شروع به گسترش یافتن در بافت نرم میکند و منجر به ایجاد تورم و درد در قسمتهایی همانند فک، کف دهان و گونهها میشود.
آبسه دندان عقل (Wisdom Tooth Abscess):
پس از دریافت پاسخ در رابطه با اینکه دندان عقل کجاست و متوجه شدن اینکه دندانهای ابر در دسته دندانهای آسیای پشتی قرار میگیرند به راحتی میتوان متوجه این شد که انجام روتینهای بهداشتی مربوط به دهان و دندان، برای دندانهای عقب با توجه به موقعیت قرارگیری آنها کاری تقریباً دشوار است! از این رو ممکن است در برخی افراد دندان عقل به دلیل رعایت نکردن مراقبتها و روتینهای بهداشتی لازم دچار آبسه دندان شود.
اگر شما در دسته افرادی هستید که حتی در صورت نداشتن یک دندان خراب احساس بوی بد در دهان خود میکنید، ممکن است دچار آبسه دندان عقل شده باشید که برای تشخیص و در نهایت تخلیه کردن آن بهتر است سریعاً به کلینیکهای دندانپزشکی مراجعه نمایید تا از به وجود آمدن عوارض جدیتر جلوگیری به عمل آورید.
آبسه دندان عصبکشی شده (Nervous Tooth Abscess):
گاهی اوقات ممکن است در فرایند عصب کشی دندان قسمتی از متریالی که با آن عصب کشی انجام میشود از طریق شکافهای ایجاد شده در لثه شما به بخش داخلی آن نفوذ کند که همین امر میتواند باعث ایجاد آبسه دندان عصب کشی شده شود. همچنین گاهی اوقات رعایت نکردن روتین بهداشتی درست پس از عصب کشی دندان نیز با فراهم کردن بستری مناسب برای رشد باکتریها و میکروبها منجر به ایجاد آبسه در اطراف آن دندان میشود.
از این رو اگر یکی از داوطلبان انجام عصب کشی دندان هستید دانستن مواردی از جمله ” چند روز بعد از عصب کشی دندان را پر کنیم ” و همچنین “روتینهای بهداشتی دهان و دندان پس از عصب کشی چیست” میتواند به شما در پیشگیری از بروز آبسه کمک کند.
آبسه دندان ایمپلنتشده (Dental Abscess Is Implanted):
ایمپلنت دندان در دسته یکی از فرایندهای زیبایی و درمانی است که به افراد کمک میکند تا بتوانند مجدد دندانهای از دست رفته خود را بازگردانند و از داشتن خط لبخند زیبا نهایت لذت را ببرند اما گاهی اوقات مواردی از جمله کاشت نادرست ایمپلنت و استفاده از مواد ایمپلنت بیکیفیت منجر میشود تا فرد درگیر عوارض ایمپلنت دندان از جمله آبسه دندان ایمپلنت شده شود. از این رو به شما توصیه میکنیم که اگر یکی از داوطلبان انجام ایمپلنت دندان هستید حتماً برای انتخاب کلینیک دندانپزشکی نهایت حساسیت خود را به خرج دهید.
کلینیک دندانپزشکی بهینا به عنوان یکی از بهترین کلینیکهای دندانپزشکی شناخته شده در تهران آماده است تا هر نوع خدمات زیبایی و درمانی را در رابطه با دندان به شما ارائه دهد رزرو وقت در این کلینیک تنها کافیست تا از طریق شمارههای درج شده با ما در ارتباط باشید.
روشهای درمان آبسه دندان چیست؟
همانطور که در بخشهای پیشین مطلب گفته شد، شما در صورت مشاهده و احساس هریک از علائم آبسه دندان باید در سریعترین زمان ممکن به دندانپزشکی مراجعه نمایید تا پس از تشخیص دقیق نوع آبسه، فرایندهای درمانی لازم برای شما انجام شود. از جمله برخی از رایجترین درمانهایی که پس از مراجعه به کلینیک ممکن است برای شما انجام شود، میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
تجویز آنتیبیوتیک:
از جمله یکی از رایجترین درمانهایی که برای آبسه دندان در نظر گرفته میشود تجویز آنتیبیوتیکهایی همانند مترونیدازول و آموکسیسیلین است! از آنجایی که یکی از علتهای اصلی بوجود آمدن آبسه دندان رشد باکتری و در نتیجه تکثیر عفونت است، باید در مرحله اول و در صورت قرار داشتن آبسه در مراحل ابتدایی خود جلوی پیشرفت این عفونت به سایر بخشها گرفته شود.
پس از مصرف آنتیبیوتیک جهت درمان آبسه، معمولا در عرض 48 ساعت درد شما بهبود پیدا میکند و در نهایت تورم و قرمزی لثه شما در عرض 3 الی 5 روز کاملا به رفع خواهد شد که در غیر این صورت شما نیاز است تا جهت دریافت درمانهای پیشرفتهتر مجدد به کلینیک دندانپزشکی مراجعه نمایید.
تخلیه آبسه دندان:
تخلیه آبسه را میتوان در دسته یکی از سریعترین و در عین حساسترین روشهای درمانی در نظر گرفت! اگر بخواهیم در رابطه با نحوه تخلیه آبسه دندان در کلینیکهای دندانپزشکی صحبت کنیم باید گفت که دندانپزشک با استفاده از یک تیغ استریل کوچ برروی قسمت آبسه شده خراش ایجاد میکند تا با اعمال کمی فشار چرک و عفونت داخل لثه بصورت کامل تخلیه شود و در نهایت خراش ایجاد شده را بصورت کامل ضدعفونی میکند.
درمان کانال ریشه:
گاهی اوقت دلیل مبتلا شده به آبسه دندان بی توجهی به پوسیدگیها و در نهایت گستذش پیدا کردن آنها تا ریشه دندان است که در صورت دندانپزشک شما باید از روش درمان کانال ریشه استفاده کند! اگر بخواهیم در رابطه با مراحل این فرایند درمانی صحت کنیم باید گفت که در آن دندانپزشک با ایجاد یک سوراخ در دندان، ابتدا پالپ عفونتی را بیرون میآورد و در ادامه اقدام به درمان ریشه میکند. در نهایت فضای خالی پالپ با استفاده از مواد دندانپزشکی پر شده و روی دندان روکش میشود.
کشیدن دندان:
هنگامی که پوسیدگی دندان شما در مرحله پیشرفته وجود داشته باشد و دیگر تلاشها جهت حفظ ساختار دندان بیفاینده باشند، باید جهت درمان آبسه از راه حل کشیدن دندان استفاده کرد که شما پس از بهبود یافتن جای کشیدگی میتوانید اقدام به انجام ایمپلنت نمایید.
حذف جسم خارجی:
پس از بررسی معاینات لازم در صورت یکه علت آبسه دندان شما وجود یک جسم خارجی در لثه (همانند ایمپلنت، مواد عصب کشی دندان یا ذرات غذایی) تشخیص داده شد، ابتدا دندانپزشک شما باید با دقت اقدام به بیرون آوردن جسم خارجی نماید و سپس در ادامه فرایند درمان با استفاده از روشهای تشخیص داده شده عفونت دندان و لثه شما را تخلیه کند.
درمان نکردن آبسه دندان چه عوارضی دارد؟
در نگاه اول شاید اینگونه به نظر برسد که آبسه دندان در دسته یکی از مشکلات پیش پا افتاده قرار میگیرد و در صورت توجه نکردن و پیگیری نشدن فرایندهای درمانی به خودی خود درمان میشود! اما این در حالی است آبسه دندان در اثر درمان نشدن میتواند باعث بروز مشکلات بسیار جدیتری از جمله موارد زیر شود:
- از دست دادن همیشگی دندان
- تخریب استخوانهای فک
- مشکلات قلبی
- آبسه مغزی
- عفونت سینوس مغزی
- سلولیت
- استئومیلیت یا عفونت استخوان زیرین
- سپسیس (باکتری ناشی از آبسه دندان است که در صورت عدم درمان میتواند به جریان خون شما سرایت کند و باعث سپتی سمی یا به اصطلاح گند خونی شود.)
- آنژین لودویگ (زمانی رخ میدهد که سلولیت به بافتهای زیر زبان، فک پایین و زیر چانه گسترش یابد.)
آیا امکان آبسه دندان در خانه وجود دارد؟
علاوه بر روشهای درمانی ذکر شده لازم به ذکر است شما در صورت مواجه با آبسه دندان میتوانید با استفاده از برخی روشهای سنتی در منزل اقدام به درمان آن نمایید؛ الته لازم به ذکر است این راه حلها اغلب به عنوان راه حلهای موقت شناخته میشوند و بهتر است پس از بکارگیری آنها در صورت تداوم داشتن علائم به کلینیک دندانپزشکی مراجعه نمایید! از جمله این راه حلهای میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- هر 15 دقیقه یکبار کمپرس یا کیسه یخ را برروی قسمت آبسه شده بگذارید.
- در طول روز 3 بار محلول آب و نمک غرغره کنید.
- در طول روز 3 بار دهان خود را با محلول آویشن شستشو دهید.
- با استفاده از جوش شیرین و آب یک ماده خمیری بسازید و آن را به مدت 10 دقیقه روی قسمت آبسه شده قرار دهید.
- یک حبه سیر را پس از له کردن به حالت خمیری در بیاورید و آن را اطراف ناحیه آبسه شده بمالید.
- یک پنبه استریل را به محلول شنبلیله آغشته کنید و برروی محل آبسه شده قرار دهید.
- یک پنبه استریل را به روغن میخک آغشته کنید و برروی محل آبسه شده قرار دهید.
- ترکیب اسانس پونه کوهی و روغن کنجد را به مدت 10 دقیقه برروی دندان آبسه شده یا لثه دردناک خود قرار دهید.
سخن پایانی
با توجه به تمامی موارد گفته شده میتوان گفت که آبسه دندان در دسته یکی از مشکلات جدی دهان و دندان قرار دارد که احساس علائم و مشاهده نیاز به درمان درمان جدی و ضروری خواهد داشت شما جهت جلوگیری از بروز این عارضه تنها لازم است تا روتین بهداشتی دهان و دندانهای خود را به بهترین نحو ممکن رعایت کنید و در صورت مشاهده دندان پوسیده، شکسته یا لق در سریعترین زمان ممکن نسبت به درمان آن اقدامات لازم را به عمل آورید.
