پر کردن دندان یکی از روشهای رایج برای ترمیم پوسیدگی و آسیبهای دندانی است. در این روش، دندانپزشک بخش پوسیده یا خراب دندان را برمیدارد و فضای خالی ایجاد شده را با مواد مخصوص پر میکند تا از درد و گسترش پوسیدگی جلوگیری شود. پر کردن دندان علاوه بر درمان پوسیدگی، برای ترمیم ترکخوردگی، شکستگی یا ساییدگی ناشی از دندانقروچه نیز کاربرد دارد. البته در مواردی که خرابی زیاد باشد، معمولاً از روکش دندان استفاده میشود.
چه زمانی دندان نیاز به پر کردن دارد؟
علائم مختلفی وجود دارند که هر یک از آنها در صورت بروز، حتی در مراحل اولیه نشان دهنده این هستند که دندان شما نیاز به پر کردن دارد و شما جهت جلوگیری از بروز مشکلات جدیتر بهتر است هرچه سریعتر به کلینیکهای دندانپزشکی مراجعه نمایید! از جمله این علائم و نشانهها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- حساس شدن دندان نسبت به نوشیدنیهای گرم و سرد: حساس شدن دندان به نوشیدنیهایی با دماهای مختلف، نشان دهنده این است که مینای دندان شما در حال از بین رفتن است به زودی دندان شما با نشانههای دیگری از پوسیدگی مواجه خواهد شد.
- پدیدار شدن لکههای سیاه روی دندان: پدیدار شدن لکههای لکههای سیاه بر روی سطح دندان بطوری که با هیچ روتین بهداشتی پاک نشوند، یکی از اولین نشنههای پوسیدگی دندان ست! البته لازم به ذکر میباشد که گاهی اوقات این لکهها در صورت مصرف بیرویه دخانیات نیز بوجود میآیند.
- گیر کردن مکرر غذا میان دندان: گیر کردن مکرر غذا میان دندانها به معنی ایجاد یک فاصله غیراستاندارد میان آنها است که میتواند به عل پوسیدگی و تخریب بافت دندان باشد.
- پدیدار شدن حفرههای مختلف بر روی دندان: بوجود آمده حفره یکی را میتوان به عنوان یکی از بارزترین نشانههای پوسیدگی دندان در نظر گرفت که اگر به آن بیتوجهی شود، بخش بیشتر از بافت دندان شما تخریب خواهد شد.
- تغییر کردن رنگ دندان در چند ناحیه: زرد شدن یا سیاه شدن بخشهای از دندان را در اکثر مواقع نشانی بر آغاز فرایند پوسیدگی است با این حال گاهی اوقات علت این عارضه مصرف بیش اندازه غذاهایی با رنگدانه قوی شناخته میشود.
- دندان قروچه مکرر:بوجود آمدن ناگهانی دندان قروچه را میتوان نشانی از ایجاد پوسیدگی دانست؛ توجه داشته باشید که ادامه پیدا کردن این عادت نیز میتواند باعث تخریب و ساییدگی دندانهها شود.
- شکستن، لب پر شدن یا ترک خوردن دندان: ایجاد مشکلات برای دندان نشان دهنده ضعیف شدن ساختار آن به علت پوسیدگی بخشهای درونی است.
- بوجود آمدن سوراخ در دندان: زمانی که نشانههای اولیه پوسیدگی دندان را جدی نگیرید، این عارضه با پیشرفت کردن میان بافتهای داخلی دندان، ساختار آن را تخریب میکند و منجر به بوجود آمدن سوراخ میشود.
فرایند پر کردن دندان چگونه است؟
حال که با علائم پوسیدگی دندان آشنا شدهاید، بهتر است تا در صورت مشاهده هر یک از آنها در سریعترین زمان ممکن به مطلب دندانپزشکی مراجعه نمایید و اقدام به درمان دندان خود نمایید! لازم به ذکر است که اگر ساکن تهران هستید و از میان انبوهی از کلینیکهای دندانپزشکی هنوز نتوانستهاید گزینه مورد نظر خود را پیدا کنید، به شما توصیه میکنیم تا از طریق تماس با کلینیک بهینا به عنوان بهترین کلینیک دندانپزشکی شرق تهران اقدام رزرو وقت خود نمایید.
مرحله اول: معاینه و عکیسبرداری
در مرحله اول دندانپزشک شما ناحیه مورد نظر را مورد بررسی و معاینه قرار میدهد و سپس برای تشخیص دقیقتر میزان پیشروی پوسیدگی و اینکه آیا دندانهای مجاور هم نیاز یه درمان دارند یا خیر، شما را برای گرفتن عکس رادیولوژی از دهان فک به کلینیکهای عکسبرداری ارجاع میدهد.
مرحله دوم: اعمال بی حسی
پس از بررسی عکس رادیولوژی و انجام تشخیصهای لازم، در اولین مرحله با باید اطراف ناحیه دندان پوسیده شده مورد بی حسی قرار بگیرد تا شما هیچ فشار و دردی را در طی فرایند پر کردن دندان احساس نکنید! لازم به ذکر است که اگر در هر زمان از مراحل پر کردن دندان احساس کردید که اثر بی حسی در حال از بین رفتن است، میتوانید از دندانپزشک خود بخواهید تا در صورت لزوم مجدد به ناحیه مورد نظر بی حسی تزریق کند.
مرحله سوم: آماده سازی دندان
پس از اینکه بی حسی به خوبی تاثیر خود را گذاشت، نوبت به این میرسد تا با استفاده از ابزارهای مخصوص دندانپزشکی بخشهی پوسیده دندان شما از سایر بخشها جدا و سپس استخراج شوند! لازم به ذکر است که این مرحله باید با دقت بالایی انجام شود تا دندانپزشک بتواند حفره خالی شده داخل دندان شما را به شکل مناسبی برای قرار گرفتن مواد پر کننده در بیاورد.
مرحله چهارم: پر کردن دندان
در سومین مرحله از این فرایند نوبت به پر کردن دندان میرسد که در آن با استفاده از مواد مختلفی از جمله آمالگام (سیاه رنگ) و کامپوزیت (سفید رنگ) که هر یک مزایا و معایب خود را دارند، درون حفره دندانی پر شده و به آن فرم مناسب داده میشود.
مرحله پنجم: پرداخت و پولیش
پس از اینکه ماده ترمیمی بهطور کامل سفت شد، دندانپزشک با دقت سطح آن را صیقل میدهد تا دندان کاملاً صاف، طبیعی و هماهنگ با دیگر دندانها به نظر برسد. در این مرحله، نحوهی قرار گرفتن دندانها روی یکدیگر (بایت) نیز بررسی و در صورت نیاز تنظیم میشود تا هنگام جویدن یا بستن دهان، هیچ فشاری به دندان ترمیمشده وارد نشود و عملکرد آن کاملاً طبیعی باشد.
انواع مواد برای پر کردن دندان کداماند؟
همانطور که در بخش پیشین مطلب به آن پرداخته شد، از مواد مختلفی برای پر کردن دندان پوسیده استفاده میکنند که هر یک از آنها مزایا و معایب خاص خود را دارند؛ توجه داشته باشید که انتخاب مناسب مناسب پر کردن دندان تا حدی زیادی به نظر دندانپزشک و در ادامه به نظر مراجعه کننده بستگی دارد! از جمله مزایا و معایب این هر یک از مادهها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
پر کردن دندان با آمالگام نقره:
آمالگام آلیاژی نقرهایرنگ از فلزاتی مانند نقره، مس و جیوه است که دوام بالایی دارد و برای پر کردن دندانهای آسیاب مناسب است. اگر قصد پر کردن دندون خود با این ماده مقرون به صرفه را دارید، این مورد را بخاطر داشته باشید که با وجود نگرانی دربارهی جیوه، شواهدی از خطرناکبودن آن وجود ندارد.
| ویژگی | توضیحات |
| نام روش | پر کردن دندان با آمالگام نقره |
| ترکیبات اصلی | نقره، مس، جیوه و سایر فلزات |
| رنگ و ظاهر | نقرهای – متفاوت از رنگ طبیعی دندان |
| کاربرد اصلی | مناسب برای دندانهای آسیاب و نواحی تحت فشار زیاد |
| مزایا | دوام بالا، استحکام مناسب، هزینه مقرون به صرفه |
| معایب | عدم تطابق رنگ با دندان، نیاز به برداشتن بافت سالم، تغییر رنگ با گذر زمان، احتمال شکستگی یا جدا شدن |
مزایا
- دوام بالا
- استحکام مناسب
- هزینه مقرون به صرفه
معایب
- عدم تطابق با رنگ سفید دندان
- نیاز به تخریب بافت سالم دندان
- قابلیت تغییر رنگ
- خطر شکستگی و جدا شدن
پر کردن دندان با کامپوزیت:
پرکنندههای کامپوزیتی از ترکیبی از ذرات شیشه، کوارتز و رزین آکریلیک تشکیل میشوند. این مواد علاوه بر ظاهر طبیعی و هماهنگ با رنگ دندان، مقاومت بالاتری نسبت به سایر پرکنندههای همرنگ دارند. اگرچه قیمت آنها کمی بالاتر از آمالگام است، اما به دلیل شباهت ظاهری به دندان واقعی، انتخابی عالی برای ترمیم دندانهای جلو و نواحی قابل مشاهده محسوب میشوند.
| ویژگی | توضیحات |
| نام روش | پر کردن دندان با کامپوزیت |
| ترکیبات اصلی | ذرات شیشه، کوارتز و رزین آکریلیک |
| رنگ و ظاهر | طبیعی و هماهنگ با رنگ دندان |
| کاربرد اصلی | مناسب برای دندانهای جلو و نواحی قابل مشاهده |
| مزایا | حفظ ساختار دندان، ظاهر زیبا، اتصال کامل به دندان، قابلیت تطبیق بالا |
| معایب | دوام پایین، نیاز به زمان نصب بیشتر، احتمال جدا شدن، هزینه بالاتر |
مزایا
- حفظ ساختار اصلی دندان
- ظاهر زیبا
- اتصال کامل به ساختار دندان
- قابلیت تطبیق پذیری بالا
معایب
- دوام پایین
- نیازمند زمان نصب بالاتر
- جدا شدن از ساختار دندان
- هزینه بالا
پر کردن دندان با طلا:
در این نوع پر کردن دندون از آلیاژهایی ساختهشده با طلا، مس و فلزات مقاوم دیگر استفاده میشود که از استحکام و طول عمر بالایی برخوردار هستند که به دلیل هزینه بالای این فلزات و درخشش فلزی آنها، ظاهرشان چندان شبیه دندان طبیعی نیست و از نظر زیبایی کمتر مورد پسند قرار میگیرند.
| ویژگی | توضیحات |
| نام روش | پر کردن دندان با طلا |
| ترکیبات اصلی | آلیاژ طلا، مس و فلزات مقاوم دیگر |
| رنگ و ظاهر | فلزی و درخشان – کمتر شبیه دندان طبیعی |
| کاربرد اصلی | مناسب برای افرادی که دوام و استحکام بالا را میخواهند |
| مزایا | دوام بالا، استحکام مناسب، جلوه زیبا |
| معایب | احتمال ایجاد شوک گالوانیکی، نیاز به زمان نصب بیشتر، هزینه بالا |
مزایا
- دوام بالا
- استحکام مناسب
- جلوه زیبا
معایب
- نیاز به شوک گالوانیکی
- نیازمند زمان نصب بالاتر
- هزینه بالا
مراقبتهای بعد از پر کردن دندان چگونه است؟
- پرهیز از خوردن و آشامیدن تا زمان رفع کامل بیحسی دهان
- خودداری از خوردن غذاهای سفت، چسبنده یا تند در ۲۴ ساعت اول
- مسواک زدن آرام و استفاده دقیق از نخ دندان در اطراف دندان پرشده
- اجتناب از نوشیدنیهای خیلی گرم یا خیلی سرد برای کاهش حساسیت
- بررسی ارتفاع پرکردگی هنگام جویدن و اطلاع به دندانپزشک در صورت احساس بلندی
- مراجعه مجدد به دندانپزشک در صورت درد شدید، التهاب یا ترک خوردن ترمیم
عوارض پر کردن دندان چیست؟
گاهی اوقات با رعایت تمامی موارد ذکر شده شما متوجه این خواهید شد که پس از پر کردن دندان همچنان با برخی از عوارض روبرو هستید که از جمله آنها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- حساس شدن دندان: پس از پر کردن، ممکن است دندان نسبت به گرما، سرما یا مواد غذایی شیرین حساستر شود. این حالت معمولاً موقتی است و طی چند روز تا چند هفته برطرف میشود
- احساس درد دندان: برخی افراد پس از پر کردن دندان هنگام جویدن یا بستن دهان احساس درد دارند. این درد میتواند به دلیل بالا بودن سطح ترمیم، التهاب عصب یا فشار زیاد روی دندان ایجاد شود
سخن پایانی
پر کردن دندان یکی از روشهای مؤثر در دندانپزشکی ترمیمی است که با بازگرداندن استحکام و عملکرد دندان، از پیشرفت پوسیدگی و آسیبهای بیشتر جلوگیری میکند. رعایت مراقبتهای بعد از درمان و معاینات منظم، کلید ماندگاری ترمیم و حفظ سلامت طولانیمدت دندانهاست.
سوالات متدوال
چه زمانی باید اقدام به پر کردن دندان کرد؟
زمانی که پوسیدگی دندان گسترش پیدا کند و منجر به ایجاد حس درد یا ضعف در ساختار دندان شود پر کردن آن ضروری است.
آیا روش پر کردن دندانهای جلویی (آسیاب) متفاوت است؟
بله، دندانهای جلو معمولاً با مواد همرنگ دندان (کامپوزیت) پر میشوند و دندانهای آسیاب ممکن است از آمالگام یا طلا استفاده شود.
تفاوت اصلی بین دو ماده اصلی پر کردن دندان آمالگام و کامپوزیت چیست؟
آمالگام دوام بالاتری دارد ولی ظاهر آن نقرهای است، کامپوزیت ظاهر طبیعی دارد اما از طرفی دوام کمتری دارد.
